Sevgili Okurlarım,
Bu başlık bile insanın içini karartmakta ve endişelendirmektedir.
Evet;
Ülkemizde ve hemen hemen tüm dünyada alışık olmadığımız olağan üstü doğa olaylarına şahit olmaktayız. Bir taraftan kuraklıktan bahsederken diğer taraftan seller ve sellerin oluşturduğu heyelan ve sellerin yaptığı ölümcül hasarlardan bahsediyoruz.
İklim değişikliğiyle birlikte, sıcaklıkların artması, okyanus sıcaklıklarının yükselmesi ve atmosferdeki nem oranlarının değişmesi gibi faktörler, selleri, fırtınaları, kar ve buz olaylarını daha da şiddetli hale getirmektedir. Bu çerçevede, bu etkileri ve bunların toplum üzerindeki yansımalarını detaylandırabiliriz.
Yaşadığımız aşırı soğukların ana sebebi küresel ısınma olması ilk bakışta çelişkili geliyor ama değil.
Kuzey Amerika küresel ısınmanın en net “canlı laboratuvarlarından” biri olarak değerlendirilebilir. Somut ve güncel birkaç örnek vermek gerekirse;
Son yıllarda Kanada ve ABD’nin kuzeyi, ani ve sert kutup soğukları yaşamakta ve bunun nedeni: Arktik bölgenin normalden çok daha hızlı ısınmasıdır. Isınma, kutup girdabını zayıflatmakta ve soğuk hava kütleleri aşağıya yani güneye sarkmaktadır.
Yani rekor soğuk, aslında bu da tam küresel ısınmanın dolaylı sonucudur.
Kış fırtınaları ve “bomba siklonlar” oluşmaktadır. Kuzey Amerika’da kışlar artık sadece soğuk değil, çok daha yıkıcı hal almıştır.
Atlantik ve Pasifik okyanusları ısındıkça, fırtınalar daha fazla enerji toplamakta ve son yıllarda ABD’nin doğu kıyısında görülen “bomba siklonlar”, ani basınç düşüşleri. Şiddetli kar, rüzgâr ve sel günlerce süren elektrik kesintiler ile sonuçlanmaktadır.
Daha sıcak deniz = daha sert kış fırtınası.
Kar var ama sorun da var
“Küresel ısınma varsa neden kar yağıyor?” sorusuna iyi bir örnek:
Atmosfer ısındıkça daha fazla nem tutuyor. Bu nem, soğuk hava ile birleşince çok yoğun kar yağışlarına dönüşüyor. Kanada ve ABD’de son yıllarda rekor kar fırtınaları görülmelerinin ana nedeni de budur.
Karın kendisi değil, şiddeti ve düzensizliği iklim değişikliğinin göstergesi. Bir tarafta kar, diğer tarafta kuraklık
Aynı kış içinde:
Kanada’da aşırı soğuk ve kar
Kuzey Amerika’da yaşanan sert kışlar, küresel ısınmanın sona erdiğini değil; aksine iklim sisteminin bozulduğunu göstermektedir.
Peki Türkiye’de durum nedir;
Bu yıl Türkiye’de özellikle kış aylarında yoğun kar yağışları, bazı bölgelerde sel ve su baskınları, ayrıca bazı yerlerde kuraklık ve düzensiz yağışlar yaşanmaktadır. Özellikle iklim değişikliği nedeniyle bu tür hava olaylarının sıklığı ve şiddeti de artmış ve tehlikeli durumlar yaratmaktadır.
İçinde bulunduğumuz kış aylarında Doğu Anadolu Bölgesi’nde özellikle yoğun kar yağışları nedeniyle bazı yerleşim yerleri uzun süre ulaşıma kapandı. Ege Bölgesi’nde ise ani sağanak yağışlar ve sel baskınları görüldü. Bunun yanında, Akdeniz Bölgesi’nde de kuraklık dönemleri yaşandı ve tarım üzerinde olumsuz etkiler görüldü. Bu tür örnekler durumun ne kadar ciddi boyutlarda tehlike arz ettiğini göstermektedir.
Genel durumun çok ciddi boyutlarda olduğu açıkça görülmektedir.