İzmir’in düşman işgalinden kurtuluşunun 104’üncü yıl dönümü kutlamaları, Türk ordusunun 9 Eylül 1922’de kente girerken kullandığı güzergâhta düzenlenen geleneksel Zafer Yürüyüşü ile başladı.
Basmane Karakolu önünden başlayan ve Cumhuriyet Meydanı’na kadar devam eden yürüyüşe İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay’ın yanı sıra milletvekilleri, belediye başkanları, siyasi parti temsilcileri, meclis üyeleri, sivil toplum kuruluşları ve binlerce İzmirli katıldı.
Ellerindeki Türk bayraklarıyla marşlar eşliğinde yürüyen İzmirlilere, güzergâh boyunca ev ve iş yerlerinin balkonlarına çıkan vatandaşlar da alkışlarla eşlik etti. Kortejde taşınan 250 metre uzunluğundaki Türk bayrağı, yürüyüşün en dikkat çekici görüntülerinden birini oluşturdu.
CUMHURİYET MEYDANI’NDA RESMÎ TÖREN
Zafer Yürüyüşü’nün ardından kutlamalar Cumhuriyet Meydanı’nda düzenlenen resmî törenle devam etti.
Törene İzmir Valisi Dr. Süleyman Elban, Ege Ordusu ve Garnizon Komutanı Korgeneral Zorlu Topaloğlu, İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, milletvekilleri, belediye başkanları, siyasi parti ve sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri ile çok sayıda yurttaş katıldı.
Atatürk Anıtı’na çelenklerin sunulmasının ardından saygı duruşunda bulunuldu ve İstiklal Marşı okundu. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın 9 Eylül dolayısıyla gönderdiği mesajın okunmasının ardından Millî Vefa Pedalı Bisiklet Turu kapsamında Anıtkabir’den getirilen Türk bayrağı İzmir Valisi Süleyman Elban’a teslim edildi.
İzmir Büyükşehir Belediyesi Halk Dansları Topluluğu’nun zeybek gösterisi ile Büyükşehir Belediyesi Bando Takımı’nın performansı da kutlama programında yer aldı.
TUGAY: “İZMİR KURTULUŞUN, KURULUŞUN VE CUMHURİYET’İN ŞEHRİDİR”
Törende konuşan İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, İzmir’in tarihinin Türkiye Cumhuriyeti’nin bağımsızlık mücadelesiyle özdeşleştiğini söyledi.
“İlk kurşundan zafere, tam bağımsız Türkiye’ye uzanan o büyük mücadelenin adı İzmir’dir” diyen Tugay, şöyle konuştu:
“İzmir, kurtuluşun şehridir. İzmir, kuruluşun şehridir. İzmir, Cumhuriyet’in şehridir. Bugün kurtuluşumuzun 104’üncü yılında yine yan yanayız. Yine meydanlardayız. Yine bayraklarımız elimizde, aynı büyük gururu taşıyoruz.”
15 Mayıs 1919’da İzmir’in işgaliyle başlayan süreci hatırlatan Tugay, Hasan Tahsin’in ilk kurşunundan Büyük Taarruz’a uzanan Millî Mücadele’nin yalnızca cephede savaşan askerlerin değil, Anadolu halkının ortak mücadelesi olduğunu vurguladı.
“9 EYLÜL RUHU, KENDİ VATANINDA ÖZGÜR YAŞAMA İRADESİDİR”
9 Eylül 1922 sabahında yaşananlara da değinen Tugay, Halkapınar’dan Konak’a uzanan güzergâhta verilen mücadeleyi ve Yüzbaşı Şerafettin Bey’in Hükümet Konağı’na Türk bayrağını çekmesini hatırlattı.
Tugay, “9 Eylül ruhu”nu şu sözlerle anlattı:
“Bir milletin yıllarca süren acının, mücadelenin ve hasretin ardından kendi bayrağı altında, kendi vatanında yaşama iradesidir. Bizler, kurtuluşun 104’üncü yılında, aynı gökyüzünün ve ay yıldızlı bayrağımızın altında o gururu hep birlikte taşıyor, o iradeyi hep birlikte yaşatıyoruz.”
“İZMİR EMANETİNİ YERE DÜŞÜRMEDİ”
9 Eylül’ün yalnızca bir zafer günü olmadığını, aynı zamanda Millî Mücadele kahramanlarına karşı sorumluluğu hatırlattığını belirten Tugay; Gazi Mustafa Kemal Atatürk, Hasan Tahsin, Albay Süleyman Fethi Bey, Yüzbaşı Şerafettin Bey, Halkapınar’da şehit düşen askerler ve Millî Mücadele’ye destek veren Anadolu halkını andı.
Tugay, “Bir asırdan fazla zaman geçti. Bayraklarımız yine burada. İzmirliler yine burada. Çocuklarımız yine burada. Atatürk sevgisi burada. Cumhuriyet burada. İzmir, emanetini yere düşürmedi” dedi.
Konuşmasının sonunda 16 Ağustos 1931 tarihli Hizmet gazetesinde 9 Eylül kutlamalarına ilişkin yer alan “9 Eylül’de Türk Milleti: Ben varım dedi” ifadesini hatırlatan Tugay, sözlerini şöyle tamamladı:
“104 yıl sonra aynı bayrağın altında bir kez daha haykırıyoruz: İzmir buradadır. Cumhuriyet’in evlatları buradadır. Atatürk’ün evlatları buradadır. 104 yıl önce de buradaydık. Bugün de buradayız. Yarın da çocuklarımız burada olacak. Bu bayrak hep burada olacak.”
TARİHÎ BAYRAK TÖRENİ YENİDEN CANLANDIRILDI
Cumhuriyet Meydanı’ndaki törenin ardından 9 Eylül kutlamaları İzmir Hükümet Konağı’nda düzenlenen bayrak töreniyle sürdü.
Konak Atatürk Meydanı’na gelen süvari birlikleri, 9 Eylül 1922’de Yüzbaşı Şerafettin Bey ve silah arkadaşlarının İzmir Hükümet Konağı’na ulaşarak Türk bayrağını göndere çektiği tarihî anı canlandırdı.
İzmir Büyükşehir Belediyesi Bando Takımı’nın marşlarla eşlik ettiği törende İzmirliler, süvari birliklerini Türk bayraklarıyla karşıladı.
Törenin sonunda İzmir Valisi Dr. Süleyman Elban süvari birliklerine Türk bayrağı ve Kur’an-ı Kerim verirken, İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay plaket takdim etti.
Kutlamalar boyunca İzmir sokakları Türk bayraklarıyla donatılırken, 9 Eylül 1922’de sona eren işgalin ve kentin kurtuluşunun 104’üncü yıl dönümü kentte bir kez daha büyük katılımla kutlandı.