MAHMUTPAŞA YOK OLDU


Bu makale 2018-04-19 18:58:23 eklenmiş ve 941 kez görüntülenmiştir.
Şevket Atalay

 

Ülkemizde ticaret, yüzlerce yıldır Mahmutpaşa merkezli yapıldı. Fatih Sultan Mehmet'in sadrazamlarından olan Mahmut Paşa'nın adını verdiği semtin Osmanlı'da ticaretin merkezi olması Mahmut Paşa’nın 1462'de külliyeyle birlikte 265 dükkânlık çarşı yaptırmasıyla başlar.

 

Ben Mahmutpaşa ticaretini yaşayarak görenlerdenim. Ortaokulu Mahmutpaşa Ortaokulu’nda okudum, çocukluktan gençliğe o sokaklarda yürüdüm, büyüdüm. Günümüzden kırk elli yıl öncesine kadar Türkiye'de ticaretin kalbi Mahmutpaşa'da atardı. Ticaret güven üstüne kuruluydu, söz senetti. Mallar sözle alınır satılırdı. O yıllarda ticarette sözünü tutmayan bir daha mal alıp satamazdı.  

 

Günümüzde ise başka kurallar devrede. Ticaret, hele uluslararası ticaret yazılı sözleşmelerle yapılıyor. Hukuk devreye giriyor.

 

AKP yöneticileriyse başka yerlerden kopyaladıkları çerçi zihniyetiyle kendilerini ülkeyi yönetilebilecek düzeyde görüyorlar.

 

Ne yazık ki öğrenemedikleri veya göz ardı ettikleri önemli bir farkları var o zamanın Mahmutpaşa tüccarlarından. Mahmutpaşa tüccarları sadece kazanma odaklı ticaret yapmazlardı, sattıkları ürünle ilgili de doğruları söylerlerdi. "Söz namustur" derken sadece malın bedelini değil ticaretin ve yaşantılarının tamamını kastederlerdi. Mahmutpaşa tüccarı o gün yeteri kadar kazandıysa dükkânını kapatırdı, komşusu da kazansın diye.

 

1950'li yıllarda köyden kente göçün başlamasıyla kavramlarda kırılma başladı ve 1970'li yıllarda tüccar olmak zenginlik, devlet memuru olmaksa kıt kanaat geçinmek olarak düşünülür hale geldi. AKP yöneticileri hala 1950'li yıllarda yerleşmeye başlayan zihniyetteler, hala "devletten aldığı maaşın dışında tek kuruş kazanamamış" olmayı beceriksizlik olarak niteliyorlar. Kavram kırılmaları arttıkça doğal olarak o eski zihniyet kalmadı. Artık tüccarlık kavramı da kırılmış durumda.

 

Bu zihniyette tüccar olmak "kazan, kazan" mantığıyla açıklanıyor. Kazanmaktan kasıtsa; ne olursa olsun para kazanmak. Ne kadar para kazanıyorsan parasal servetin ne kadar artıyorsa, o kadar başarılısın.

 

Ticaretle para kazanmak bilgi ve başarıyı gösteriyor bunlara göre. Oysa ne göz ardı ettikleri batı felsefesinde, ne de unuttukları doğu felsefesinde başarı ve zenginlik kavramı böyle ifade edilmiyor.

 

Mahmut Paşa'nın adını verdiği semt 1.Dünya Savaşı sırasında İngiliz uçaklarınca bombalanmıştır. Bu İstanbul'a yapılan tek bombalı saldırıdır. Bu saldırı bile Mahmutpaşa ticaretini ve tüccarlarını yıkamamıştı.

 

Ancak hesapsız büyüyen İstanbul ve zenginlik virüsüyle birlikte ülke yönetimine "kazan kazan" düşüncesindekiler hâkim olunca Mahmutpaşa'da ticaret kalmadı. Mahmutpaşa'nın kendine özgü kuralları anılarda artık. Mahmutpaşa tüccarını ise mumla arasan, zor bulursun.

 

Felsefi olarak yoksunlukları neticesinde, Mahmutpaşa Ortaokulu da kapatıldı ve binası İngilizlerce büyük(!) ünvanı verilen Reşit Paşa Ortaokulu oldu...

 

"Kazan kazan" zihniyetiyle doğunun bilge felsefesinden, tarihsel köklerinden uzaklaşıp emperyalizmin zenginlik sihrine yakalananlar son bir ümitle erken seçim ipine sarıldılar.

 

Bizse "geldikleri gibi gidecekler" sözünü hiç unutmadan Orhan Veli'nin gözleri kapalı dinlediği İstanbul'da cıvıl cıvıl Mahmutpaşa’yı yaşatmak için, kavramları eğip bükmeden doğruları söylemeye devam ediyoruz...

 

18.04.2018 - M. Şevket Atalay


Yorumlar
Adınız :
E-Mail :
Başlık :
Yorumunuz :
Güvenlik :
Değiştir  
Toplam 0 yorum. Tüm yorumları okumak için tıklayın.
Diğer yazıları...
Köşe Yazarları
 ‹ 
 › 
E-Mail Bülten Kaydı
Döviz Kurları
Arşiv Arama
- -
Anket
Pencere Haberin Yeni Tasarımını Beğendiniz mi?
Hayır
Evet
 Pencere Haber | Gündeme Açılan Pencere
© Copyright 2014 Pencere Haber. Tüm hakları saklıdır. Bu site Toprak Yapım Web Hizmetler alt yapısı ile yapılmıştır.
GÜNDEM
SPOR
SİYASET
EĞİTİM
DÜNYA